Debaty sejmoweXIII Kadencja

Interpelacja w sprawie przyszłości średniego szkolnictwa zawodowego o profilu rolniczym

   Art. 48 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (DzU nr 133, poz. 872) z dniem 1 stycznia 1999 r. przekazuje szkoły ponadpodstawowe prowadzone do dnia 31 grudnia 1998 r. przez wojewodów i właściwych ministrów powiatom. Funkcjonujące na terenie woj. małopolskiego w dniu 1 stycznia 1999 r. szkoły rolnicze przeszły z gestii ministra rolnictwa i gospodarki żywnościowej w gestię właściwych starostów. Szkoły ponadpodstawowe - szkoły zasadnicze zawodowe rolnicze i technika rolnicze, ogrodnicze, inżynierii środowiska i melioracji, geodezji, rachunkowości rolnej prowadzą nabór z terytorium przekraczającego znacznie zasięg danego powiatu czy miasta na prawach powiatu.    Niejednokrotnie, jak to ma miejsce w przypadku średnich szkół rolniczych czy nauk pokrewnych, szkoły te mieszczą się w dużych miastach wojewódzkich, np. w Krakowie, z uwagi na centralne położenie miasta wojewódzkiego wobec terenu, z którego prowadzony jest nabór absolwentów szkół podstawowych, powiązania komunikacyjne, bliskość akademickich ośrodków naukowych, możliwość korzystania przez młodzież z prowincji z dobrodziejstw kulturalnych wielkiego miasta, np. Krakowa.    Aby nie być gołosłownym, przytoczę tu przykład: Zespół Szkół Inżynierii Środowiska i Melioracji w Krakowie, w skład którego wchodzą: Technikum Inżynierii Środowiska i Melioracji, Szkoła Policealna kształcąca w zawodzie technik inżynierii środowiska i melioracji, Zasadnicza Szkoła Zawodowa, i Technikum Ogrodnicze działa na terenie Krakowa od roku 1927. Budynek tej szkoły mieścił się od 1927 r. do 1967 r. na ul. Meiselsa 1 w Krakowie, a od 1967 r. szkoła działa w nowoczesnych, funkcjonalnych budynkach przy ul. Ułanów 9. Zespół Szkół kontynuuje z powodzeniem tradycje Państwowej Szkoły Przemysłowej w Krakowie, która powstała w roku 1829 dzięki fundacji Szczepana Humberta. Szkoła posiada salę gimnastyczną, bogato wyposażoną fachową bibliotekę z czytelnią, pracownię komputerową, siłownię oraz duży kompleks boisk sportowych. Ponadto dysponuje 2 budynkami internatów dla 300 zamiejscowych osób. Warunki lokalowe szkoły oraz możliwość naboru kadry nauczycielskiej umożliwiają wprowadzanie nowych kierunków nauczania potrzebnych rolnictwu i gospodarce narodowej.    Warunki lokalowe, w jakich działa obecnie Zespół Szkół Inżynierii Środowiska i Melioracji w Krakowie, pozwalają również na uruchomienie takich kierunków, jak: specjaliści w zakresie inżynierii sanitarnej i gospodarki odpadami, w zakresie budownictwa przemysłowego i użyteczności publicznej, budowy dróg i mostów, instruktorzy gospodarstwa domowego, technicy hotelarstwa, turystyki i rekreacji itp. W świetle dużego bezrobocia agrarnego na wsi małopolskiej można budować w oparciu o tę szkołę, jak również inne szkoły rolnicze, program przebudowy wsi polskiej, przystosowujący małopolską wieś do wejścia w struktury gospodarcze UE.    Obiekty dydaktyczne zespołu szkół powstały ze środków ministerstwa rolnictwa oraz ze środków społecznych gromadzonych przez dyrekcję i społeczny komitet budowy szkoły.    Zespół kształci młodzież z terenu kilku dawnych województw (krakowskiego, nowosądeckiego, tarnowskiego, bielskiego i kieleckiego), znacznie mniej z terenu miasta Krakowa. W obecnej chwili zespół kształci 530 uczniów. W sytuacji nowego podziału administracyjnego kraju zespół obejmuje swym zasięgiem woj. małopolskie i powiaty z woj. świętokrzyskiego, katowickiego. Tego typu szkół na terenie kraju jest w obecnej chwili 13.    W obecnych realiach ekonomicznych zarząd powiatu, a w tym przypadku Zarząd Miasta Krakowa, nie jest i nie będzie zainteresowany utrzymywaniem zespołu szkół, dla którego terenem naboru młodzieży w znikomej części jest miasto Kraków, a w zdecydowanej woj. małopolskie.    Poczynania władz samorządowych miasta Krakowa idą w kierunku powolnego wypierania zespołu z własnego lokalu szkoły - proponując w części budynku uruchomienie od 1 września br. gimnazjum dla młodzieży szkół podstawowych z osiedla ˝Wieczysta˝ przylegającego do ul. Ułanów.    Mienie zespołu szkół, które było własnością resortu rolnictwa, stało się w świetle przepisów powyższej ustawy mieniem organu prowadzącego szkołę, a więc miasta Krakowa.    W świetle braku właściwych przepisów odnośnie do rozliczeń kosztów ponoszonych przez organ prowadzący zespół szkół i starostwa, z których prowadzony jest nabór młodzieży do zespołów, braku ustawy o bonie edukacyjnym, który w niewielkim zakresie rozwiązywałby sprawę, obecny stan prawny zespołów szkół rolniczych i zawodów pokrewnych prowadzić będzie w prostej linii do ich likwidacji ze względu na brak zainteresowania ze strony organu prowadzącego szkoły w niektórych powiatach, a w powiatach grodzkich w szczególności, jak również prób zagospodarowania lokali tych szkół na cele gimnazjalne i inne.    Potrzeby w zakresie kształcenia młodzieży w zawodach rolniczych i pokrewnych są olbrzymie. Można tylko przytoczyć niektóre wskaźniki, jak:    - wskaźnik skaloryzacji na terenie woj. małopolskiego (30,3%) i kraju (33,6%) - szkolnictwo zawodowe średnie,    - wskaźnik skaloryzacji na terenie woj. małopolskiego (28,7%) i kraju (24,9%) - szkolnictwo zasadnicze zawodowe.    Uchwalona ustawa o reformie systemu oświaty w inny sposób ustawia szkoły średnie jako 3-letnie licea zawodowe, 3-letnie licea techniczne lub 2-letnie licea uzupełniające. Nawet w świetle tej ustawy szkolnictwo średnie będzie istnieć, trochę w zmienionej postaci. Brak aktów wykonawczych do uchwalonej ustawy pogłębia istniejący stan niepewności, stąd los szkół rolniczych w dużych miastach wojewódzkich i małych powiatach jest problematyczny.    W związku z powyższym proszę o odpowiedź na pytania:    1. Jaka będzie przyszłość szkolnictwa rolniczego średniego w świetle zmian organu prowadzącego szkoły, zwłaszcza szkół w dużych miastach stanowiących powiaty grodzkie, do których nabór prowadzony jest z szerokiego terytorium nowych województw, a w stosunku do których organ samorządowy prowadzący szkoły nie wykazuje zainteresowania co do dalszego ich prowadzenia?    2. Kto koordynować będzie działania powiatów - jako organów prowadzących szkoły zawodowe (średnie i zasadnicze), chcących utrzymać obecnie istniejące szkoły w przypadku braku zainteresowania partycypacją finansowania tych szkół przez powiaty sąsiednie (brak zgody na powstanie związku komunalnego)?    Poseł Bogdan Pęk    Kraków, dnia 10 lutego 1999 r.